Bouwnummer RDM-208, Hr. Ms. "Gerard Callenburgh", 1940, torpedobootjager.

Foto boven: Hr. Ms. "Gerard Callenburgh" (1940), als "ZH 1" in 1942 in dienst van de Duitse bezetter.

Terug naar Overzicht

Scheepswerf: RDM.
Opdrachtgever: Staat der Nederlanden.
Tonnage: 700 dwt.
Hoofdafmetingen: L = 106,70 m, B = 10,30 m, H = 6,20 m, d = 3,52 m.
Voortstuwing: Hoofdturbines totaal minstens 45000 pk bij 475 omw/min, ketelbedrijfsdruk niet hoger dan 400 psi (28,12 kg/cm2) bij vollast en oververhitting van 350 °C, 49500 apk, snelheid 37,5 kn.
Bewapening: Geschut: 5x 12 cm, 4x 3,7 cm, 4-10x 2 cm. Torpedo's: 8x 53,3 cm. Zeemijnen: 24. DC lanceerders: 4.
Verdere gegevens: Nederlandse torpedobootjager van de "Isaac Sweers" klasse.

Historie:
Kiellegging in 1938, te water gelaten op 12-10-1939, in 1940 door de Duitsers in beslag genomen en in (Duitse) dienst stelling als "ZH 1" ("Zerstörer Holland 1") op 05-10-1942.
Proefvaart bij Danzig van 12 november tot 6 december 1942: gemeten vermogen 50100 pk bij 515 omw/min, gemeten snelheid 36 knopen. Gemiddelde diepgang voor 3,70 m, achter 3,15 m en schroeven 4,10 m, zeegang 2-3, wind 3-4.
Door geallieerde torpedobootjagers zwaar beschadigd en daarna door de eigen bemanning tot zinken gebracht op 09-06-1944.

Citaten:
- Maritieme kalender, 5 oktober 1942:
... ... De torpedobootjager Hr. Ms. "Gerard Callenburgh", na op 14 mei 1940 door marine- en werfpersoneel bij de werf van de Rotterdamsche Droogdok Maatschappij in de Nieuwe Waterweg tot zinken gebracht, wordt - na in juli 1940 door de Duitsers te zijn gelicht - naar Hamburg overgebracht en aldaar op de werf van Blohm & Voss afgebouwd. Op 5 oktober 1942 wordt het schip als "ZH 1" (Zerstörer Holland 1) in dienst gesteld. Na een periode van invaren en opwerken zal deze voormalige Nederlandse torpedobootjager worden ingedeeld bij het 8-ste flottielje in Le Havre. ... ...
- www.german-navy.de:
... ... The incomplete "Gerard Callenburgh" was scuttled by the Dutch in 1940. Raised by the Germans in the same year and commissioned on 11-10-1942. Renamed to "ZH 1", she served most of her time as a experimental ship in the Baltic Sea. First attached to the 5th Z-Flottila, later reassigned to the 8th Z-Flottila, in 1943 sent to France together with "Z 27". Used to covering blockade breakers and U-Boats.
After the Invasion on D-Day, "ZH 1", "Z 32", "Z 24" and "T 24" were ordered to attack the invasion fleet on 08-06-1944. Near Ile de Bas, the German ships encountered the British destroyers "Tartar" ,"Ashanti", "Eskimo" and "Javelin", the Canadian "Haida" and "Huron" and the Polnish "Blyskawica". During this battle, "ZH 1" was damaged severely, but was able to damage the "Tartar" until a torpedo fired by the "Ashanti" cut off the entire bow section. "ZH 1" sunk after its depth charges exploded. ... ...

- www.uboat.net:
... ... Never commissioned into the Royal Netherlands Navy. Scuttled on 14 May 1940 in the Nieuwe Waterweg at Rotterdam to prevent her capture by the Germans. Raised by the Germans and towed to Blohm & Voss at Hamburg.
Commissioned as "ZH 1" in the Kriegsmarine on 11 October 1942.
On 9 June 1944 she was scuttled by her own crew off Ile de Bas, France, after being heavily damaged during an action with an Allied destroyer force. ... ...


Artikelen:
- Schip en Werf: 208-S&W.pdf.

Meer foto's:
- Foto 1: Ontwerpschetsen "Gerard Callenburgh".
- Foto 2: Construction details "Gerard Callenburgh".
- Foto 3: Specifications "Gerard Callenburgh".
- Foto 4: Propulsion details "Gerard Callenburgh".
- Foto 5: Schets van Hr. Ms. "Gerard Callenburgh" / "Zerstörer Holland 1".
- Foto 6: De torpedobootjager "Gerard Callenburgh" links in aanbouw op de helling, rechts de "Tjerk Hiddes".
- Foto 7: De "Gerard Callenburgh" (links) en de "Tjerk Hiddes" (rechts), beiden in aanbouw bij de RDM in 1939.
- Foto 8: Uitnodiging voor de tewaterlating op 12 oktober 1939.
- Foto 9: De torpedobootjager "Gerard Callenburgh" glijdt op 12 oktober 1939 te water, op de voorgrond links de
              "Tjerk Hiddes".
- Foto 10: In de zomer van 1940 wordt de afgezonken "Gerard Callenburgh" door de Duitsers gelicht en naar Hamburg
                overgebracht.

- Foto 11: Een torpedobootjager uit de "Isaac Sweers" klasse.
- Foto 12: Torpedobootjager Hr. Ms. "Gerard Callenburgh" / "Zerstörer Holland 1", waarschijnlijk in 1944.
- Foto 13: Hr. Ms. "Gerard Callenburgh" / "Zerstörer Holland 1".
- Foto 14: Een schaalmodel van de "Gerard Callenburgh".


Bronnen:
- http://www.german-navy.de/kriegsmarine/captured/destroyer/zh1/index.html.
- http://www.scheepvaartmuseum.nl/collectie/maritieme-kalender?j=&m=&d=5.
- http://uboat.net/allies/warships/ship/7807.html.
- http://www.netherlandsnavy.nl/Callenburgh.htm.
- http://72.23.216.54:20080/boats/callen.htm.
- Schip en Werf: Piet de Heer, TU Delft.

Terug naar Overzicht