Bouwnummer RDM-279, Hr. Ms. "Dolfijn", 1960, onderzeeboot.

Foto boven: De Nederlandse drie-cilinder onderzeeboot Hr. Ms. "Dolfijn" (1960) op zee.

Terug naar Overzicht

Scheepswerf: RDM.
Opdrachtgever: Staat der Nederlanden, Ministerie van Marine.
Tonnage: 1530 ton boven water en 1826 ton onder water.
Hoofdafmetingen: L = 79,50 m, B = 7,80 m, d = 4,95 m.
Voortstuwing: Diesels: 2 MAN 4-takt motoren; 12 cilinders / na refit: 2 SEMT Pielstick PA4.
Electro: 2 Smit electro-motoren / na refit: 2 Holec electro-motoren.
Accu's: 2 keer 168 cellen van Engelse makelij / na refit: 2 keer 168 Varta-cellen uit Duitsland.
Vermogen: Diesels: 2 keer 1250 pk / na refit: 2 keer 1550 pk. Electro: 2 keer 2200 pk.
Schroeven: 2 stuks.
Snelheid: boven water 14,5 kn en onder water 17,0 kn.
Verdere gegevens: Naamsein: S 808.
Bemanning: 67 koppen.
Bewapening: 4 boegbuizen en 4 hekbuizen van 53,3 cm.
Torpedo's: U.S. Mark 37, na refit: U.S. Mark 48.
Dotatie: 16 torpedo's.
Vuurleiding: Brits type 1001, en na refit: HSA M8.
Periscoop: Barr & Strout Ltd., Glasgow.
Duikdiepte: meer dan 200 m.
Noot: Bouwnummers 279 en 280 waren unieke 3-cilinder onderzeeboten.

Historie:
Op 30 december 1954 vond de kiellegging van de "Dolfijn" en van de "Zeehond" plaats. Opmerkelijk is dat 1 jaar voor de kielleggingen van deze twee OZB's de foto's 2 en 3 hieronder al gemaakt zijn.
Bij de Spantenvloer in de Scheepsbouwloods werden de afzonderlijke secties gebouwd en daarna met twee kranen op een wagen geplaatst en naar de Onderzeebootloods gebracht voor verdere afbouw.
Ze werd daar ruim 4 jaren na de kiellegging te water gelaten op 20 mei 1959.
Op 16 december 1960 vond de overdracht aan de Koninklijke Nederlandse Marine plaats op de Rotterdamse onderzeebootbasis aan de Waalhaven.
Na de uitdienstname van de Dolfijn in 1982 werd het schip tot 1 februari 1985 in reserve gehouden. Op 01-02-1985 werd Hr. Ms. Dolfijn afgevoerd van de sterkte van de vloot. Op 22-07-1985 werd ze verkocht voor de sloop aan de scheepswerf Heuvelman uit Puttershoek. De sloop van het schip vond uiteindelijk plaats in 's-Gravendeel.
Haar zusterschip Hr. Ms. "Tonijn" (S 805) - in het begin van de 60-er jaren gebouwd bij Wilton-Fijenoord - ligt nu (in 2010) als museumboot bij het Marinemuseum in Den Helder.

Citaten:
- www.boijmans.nl:
... ... Er zijn verschillende loodsen te vinden op het RDM terrein. De voormalige Onderzeebootloodsen van de RDM zijn in verschillende periodes voor WO-II neergezet. De middelste loods dateert uit 1929, waaraan in 1936/1938 aan de oostzijde de lagere smalle loods is toegevoegd en in 1939 de meest westelijke, langste loods. ... ...
- www.nimh.nl:
... ... Welke internationale noviteit had de Nederlandse Onderzeedienst in 1960?
In dat jaar werd op 16 december de zogeheten drie-cilinder onderzeeboot Hr. Ms. "Dolfijn" in dienst gesteld. Dit type onderzeeboot, van de hand van hoofdingenieur bij het Ministerie van Marine ir. M.F. Gunning, kende diverse voordelen ten opzichte van de klassieke onderzeeboot met een enkele cilindrische drukhuidconstructie. In de twee onderste cilinders was de voortstuwing ondergebracht terwijl de bovencilinder, die een grotere diameter kende, de bemanningsverblijven en de operationele ruimten herbergde. Een groot voordeel was het gegeven dat men op deze wijze met klassieke technieken en materiaaldikten een grotere duikdiepte kon bereiken. Uiteindelijk zouden er tussen 1960 en 1966 vier drie-cilinder onderzeeboten in dienst komen bij de Koninklijke Marine. ... ...

- www.kombuispraat.com, Roy, 07-04-2010:
... ... De mensen die er op gevaren hebben en ik gesproken heb, spreken allen zeer lovend over dit type onderzeer! Zelf ben ik er 2 3 maal in geweest en ik kan me er niets bij voorstellen. Ik denk dan ook dat je er marineman voor moet zijn om zo'n schip op z'n waarde te schatten. Ik heb het ervaren als een zeer krappe bedoening. Maar ja, als je op/in een onderzeer vaart, zie je niets maar je hoort alles. Als je op een klein zeeschip vaart, b.v. een sleper of een bevoorrader, zie tenminste de haringen nog voorbij vliegen. ... ...

Artikelen:
- Onderzeeboot "Dolfijn", personeelsblad "De Wekker", juni 1959, blz. 1-2: PB-1959-06.pdf.
- Schip en Werf: 279-S&W.pdf.
- Koninklijke Marine, 100 jaar onderzeeboten: Onderzeeboten100Jaar.pdf.

Meer foto's:
- Foto 1: Ir. M.F. Gunning bij een dwarsdoorsnede van zijn 3-cilinder onderzeeboot
              (olieverf op papier door Jack Staller, 2005).
- Foto 2: Een sectie van n van de twee 3-cilinder onderzeeboten in de Scheepsbouwloods, in 1953 ergens bij
              de Spantenvloer.
- Foto 3: De heren Gunning (Nevesbu/KM) en Jonker (RDM) in 1953 in de bovencilinder van een 3-cilinder
              RDM-onderzeeboot.
- Foto 4: De Onderzeebootloods in de jaren '50.
              De twee onderzeeboten werden opgebouwd uit verschillende 'buizen' om de druk op te vangen.
- Foto 5: Uitnodiging voor de tewaterlating op 20 mei 1959.
- Foto 6: De tewaterlating op 20 mei 1959.
- Foto 7: De "S 808", op zee.
- Foto 8: De "S 808", versleept door de werfsleepboten "Dockyard V" en een andere "Dockyard".
- Foto 9: Nog een foto van het verslepen van de "Dolfijn" door de werfsleepboten "Dockyard V" en een andere "Dockyard".
- Foto 10: Een achteraanzicht van de "Dolfijn" in een RDM-dok".

- Foto 11: Hr.Ms. Onderzeeboot "Dolfijn" wordt in 1960 de Dokhaven ingesleept.
- Foto 12: De Dokhaven van de RDM in 1960 met in het dok de "Walrus", naast het dok de "O 24", de oplaadboot voor
                de batterijen van de "Walrus" vooraan bij de kraan, tegen de wal de "Zeeleeuw", daarnaast de "Zeehond"
                in afbouw en verderop naast de tanker de "Dolfijn" (gereed voor de proefvaart).


Een rondgang met Jack Reijmers door n van de twee 3-cilinder onderzeeboten bij de RDM op 28 januari 1964:
- Foto JR01: Hekbuiskamer.
- Foto JR02: Afgang naar machinekamers (Hulpcentrale).
- Foto JR03: Hut commandant.
- Foto JR04: Kombuis.
- Foto JR05: Gevechtscentrale, bediening van verticaal roer.
- Foto JR06: SB machinekamer.
- Foto JR07: Batterijruim.


Bronnen:
- Rob Koedam, Kortgene.
- http://www.defensie.nl/: 100 jaar onderzeeboten.
- http://www.boijmans.nl/nl/116/nieuwsbrief/newsletteritem/385.
- R.E. Zwama, Rotterdam, website: http://www.zwama.de/shiplover/.
- Jack Reijmers, Delft.
- http://peterbrouwers.tripod.com/index.html.

Terug naar Overzicht